Terminy przedawnienia roszczeń o odszkodowanie za błędy medyczne

Przedawnienie roszczeń o odszkodowanie za błędy medyczne

Jak zostało to już wyjaśnione w artykule Definicja błędu medycznego pojęcie błędu medycznego nie jest zdefiniowane przez ustawę. Na gruncie orzecznictwa oraz doktryny można stwierdzić, iż jako błąd medyczny określa się takie działania lub zaniechania lekarza, które są obiektywnie sprzeczne z powszechnie uznanymi zasadami aktualnej wiedzy i praktyki z zakresu medycyny.

Poszkodowany pacjent będzie mógł dochodzić pod warunkiem, że jego roszczenie nie uległo przedawnieniu. Co to więc oznacza?

Przedawnienie roszczeń stanowi instytucję prawa cywilnego, która wyklucza możliwość skutecznego dochodzenia roszczeń przez wierzyciela, co jest konsekwencją bezczynnego upływu czasu określonego w ustawie, co do wykonania przez uprawniony podmiot przysługujących mu praw i obowiązków. Przedawnienie dotyczy zarówno roszczeń majątkowych tj. odszkodowania, czy też renty, ale również roszczeń niemajątkowych, a więc zadośćuczynienia.

Zgodnie z art. 4421 k.c. „§ 1. Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę.

§ 2. Jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upływem lat dwudziestu od dnia popełnienia przestępstwa bez względu na to, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.

§ 3. W razie wyrządzenia szkody na osobie, przedawnienie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.

§ 4. Przedawnienie roszczeń osoby małoletniej o naprawienie szkody na osobie nie może skończyć się wcześniej niż z upływem lat dwóch od uzyskania przez nią pełnoletności”.

Oznacza to, że co do zasady przedawnienie roszczeń dotyczących szkody na osobie następuje po upływie lat trzech od momentu kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.

Muszą zajść zatem łącznie dwie przesłanki:

  • poszkodowany musi mieć świadomość zaistnienia szkody,

  • poszkodowany musi wiedzieć kto tę szkodę spowodował.

Z reguły poszkodowany pacjent nie będzie miał większego problemu z ustaleniem daty wyrządzenia szkody. Jednakże jeżeli poszkodowany nie będzie miał wiedzy o wyrządzeniu szkody (np. w przypadku zakażenia gronkowcem w szpitalu), wówczas termin przedawnienia będzie wynosił 3 lata od dnia powzięcia wiedzy o szkodzie i osobach odpowiedzialnych, nie później jednak niż 10 lat po wyrządzeniu szkody czyli np. zakażeniu.

W przypadku osób małoletnich przedawnienie roszczeń nie może skończyć się wcześniej niż z upływem lat dwóch od uzyskania pełnoletniości.

Natomiast w sytuacji gdy wyrządzenie szkody nastąpiło przez przestępstwo, wówczas roszczenia przedawniają się w terminie 20 lat od popełnienia przestępstwa wywołującego szkodę.

Na skutego upływu terminu przedawnienia zobowiązanie do naprawienia szkody nie wygasa, jednakże zobowiązany może się od niego skutecznie uchylić podnosząc zarzut przedawnienia. Brak takiego zarzutu pozwala w pełni dochodzić odszkodowania (np. szpital w procesie o zadośćuczynienie). Natomiast jego podniesienie będzie skutkowało oddaleniem powództwa.

Podkreślić należy, iż terminy przedawnienia mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie mogą być zmieniony. Jak stanowi art. 119 k.c. Terminy przedawnienia nie mogą być skracane ani przedłużane przez czynność prawną.

Na bieg tych terminów mają jednakże wpływ zdarzenia powodujące ich zawieszenie (np. siła wyższa) lub przerwanie, bowiem zgodnie z art. 123 k.c., „bieg przedawnienia przerywa się:

1) przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia;

2) przez uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje,

3) przez wszczęcie mediacji”.

Podsumowując należy stwierdzić, iż roszczenia poszkodowanego pacjenta za błędy medyczne co do zasady ulegną przedawnieniu z upływem 3 lat od momentu, w którym dowiedział się on o szkodzie i osobie odpowiedzialnej. Jednakże od powyższej zasady występują pewne wyjątki. W artykule „Orzecznictwo sądów powszechnych dotyczące przedawnienia roszczeń o odszkodowanie za błąd w sztuce medycznej” zostało zaprezentowane orzecznictwo sądów powszechnych dotyczących przedawnienia.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Małgorzata Nowosielska

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Terminy przedawnienia roszczeń o odszkodowanie za błędy medyczne

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


7 × pięć =