Przesłanki uzasadniające przyznanie zadośćuczynienia za narażenie pacjenta na utratę życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu

Chcąc odpowiedzieć na powyższe pytanie należy w pierwszej kolejności wyjaśnić czym jest zadośćuczynienie oraz czy zadośćuczynienie jest tym samym roszczeniem co odszkodowanie?

 Odszkodowanie dla pacjenta

Przysługuje poszkodowanemu pacjentowi, jeśli doszło do powstania szkody na jego osobie, a zatem obejmuje elementy majątkowe. Naprawienie powstałej szkody, która jest skutkiem narażenia pacjenta na utratę życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu obejmuje wszystkie koszty powstałe na skutek tego narażenia, np. całkowite koszty leczenia.

Zatem odszkodowanie przysługuje pacjentowi za szkodę materialną. Z uwagi na to, przy dochodzeniu odszkodowania za powstałą szkodę, pokrzywdzony pacjent musi dokładnie wyliczyć wszystkie koszty jakie poniósł z powodu narażenia jego życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.

 Zadośćuczynienie dla pacjenta

Przyznawane jest pokrzywdzonemu pacjentowi w przypadku naruszenia jego dóbr osobistych, tj. zdrowia lub życia. Ma charakter kompensacyjny, ponieważ jest przyznawane jako rekompensata za negatywne doznania w postaci krzywdy i cierpienia, które są spowodowane narażeniem pacjenta na utratę życia albo ciężki uszczerbek na zdrowiu.

Zadośćuczynienie przyznawane jest na podstawie art. 445 Kodeksu Cywilnego. Zgodnie z  dyspozycją  § 1 powyższego artykułu:

  • W wypadkach przewidzianych w artykule poprzedzającym sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę

Doznana krzywda może mieć charakter cierpienia moralnego lub fizycznego. Znajduje  to potwierdzenie w orzecznictwie polskich sądów. Między innymi w orzeczeniu Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 1 lutego 2005 r. w sprawie o sygn. akt III APa 9/04 „Zadośćuczynienie pieniężne, o którym mowa w art. 445 § 1 KC, ma na celu naprawienie szkody niemajątkowej, wyrażającej się krzywdą w postaci cierpień fizycznych i psychicznych, dlatego ustalając kwotę zadośćuczynienia należy mieć na uwadze rozmiar cierpień fizycznych związanych z zaistnieniem wypadku, jak i dolegliwości bólowe powstałe w następstwie urazu oraz długotrwałego leczenia”.

Istotą zadośćuczynienia jest zrekompensowanie w formie pieniężnej –  choć w pewniej części bólu i cierpienia, jakich doznał poszkodowany pacjent, gdyż są to wartości niemierzalne – cierpienia fizycznego i psychicznego poszkodowanego pacjenta

Zadośćuczynienie za narażenie pacjenta na utratę życia lub zdrowia  przyznawane jest w postaci świadczenia jednorazowego. W tym miejscu należy podkreślić, iż pacjentowi przysługuje jedno roszczenie zarówno za krzywdy fizyczne, jaki i psychiczne. Oznacza to, iż nie może on wystąpić z drugim roszczeniem np. za cierpienie psychiczne, jeżeli sąd zasądził zadośćuczynienie za krzywdę fizyczną.

Pokrzywdzony pacjent, aby zostało mu przyznane zadośćuczynienie za narażenie go za utratę życia lub zdrowia musi wystąpić z powództwem o zasądzenie zadośćuczynienia pieniężnego. Jednakże, aby było to możliwe muszą zostać spełnione określone przesłanki.

Przesłanki zasądzenia pacjentowi zadośćuczynienia pieniężnego

  1. Czyn niedozwolony, którego dopuścił się lekarz, tj. narażenie pacjenta na utratę życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu

Przestępstwo narażenia pacjenta na utratę życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu rozumiane jest jako zachowanie lekarza, które może spowodować skutki w postaci utraty życia albo ciężki uszczerbek na zdrowiu pacjenta. Szerzej to zagadnienie zostało ujęte w artykule Przestępstwo narażenia pacjenta na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu z art. 160 k.k.

  1. Doznanie krzywdy przez pacjenta

Krzywda, czyli szkoda niemajątkowa na osobie pacjenta utożsamiana z negatywnymi doznaniami w sferze psychicznej i fizycznej pacjenta, które są następstwem naruszenia jego dóbr osobistych w postaci życia lub zdrowia. Jako przykład krzywdy można wskazać amputację zdrowej kończyny górnej, czego następstwem jest ból fizyczny pacjenta, który towarzyszy takiemu zabiegowi oraz cierpienie psychiczne pacjenta związane ze skutkami takiego zabiegu na przyszłość.

  1. Adekwatny związek przyczynowy

Rozumiany jest jako właściwy związek pomiędzy czynem jakiego dopuścił się lekarz, czyli narażeniem pacjenta na utratę życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu a krzywdą jakiej doznał poszkodowany pacjent. Jeszcze raz należy podkreślić, iż mowa tu o normalnym następstwie działania lub zaniechania lekarza, które powoduje narażenie życia lub zdrowia pacjenta.

Podając na przykładzie orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie o sygn. akt I ACa 573/03:

„1. Zaniedbanie polegające na pozostawieniu po operacji w zaszytej ranie ciała obcego stanowi niedopełnienie ze strony chirurga zachowania należytej staranności.

Szpital ponosi odpowiedzialność za cierpienia pacjenta na skutek zakażenia spowodowanego zawinionym pozostawieniem gazika w stawie łokciowym, przeprowadzenia powtórnej operacji i za wydłużenie procesu leczenia.”

Przeanalizujmy orzeczenie Sądu:

  1. czynem niedozwolonym jest pozostawienie w stawie łokciowym ciała obcego w postaci gazika.

  2. krzywdą pacjenta jest cierpnie fizyczne na skutek zakażenia oraz przeprowadzenia powtórnej operacji oraz wydłużenie procesu leczenia.

  3. pomiędzy czynem pozostawienia ciała obcego w ranie a krzywdą pacjenta istnieje adekwatny związek przyczynowy, który została uznany przez Sąd.

Odpowiadając na pytanie postawione w temacie, należy stwierdzić, iż przyznanie zadośćuczynienia pacjentowi przez Sąd zależy od spełnienia łącznie wyżej wymienionych przesłanek. W takim przypadku poszkodowany pacjent może wystąpić do Sądu z roszczeniem o zadośćuczynienie za narażenie na utratę życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu.

Z przedstawionych wyżej informacji wynika jednoznacznie, iż zadośćuczynienie i odkodowanie to zupełnie różne od siebie roszczenia.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk oraz Aplikant Adwokacki Edyta Szewczyk

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Przesłanki uzasadniające przyznanie zadośćuczynienia za narażenie pacjenta na utratę życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


9 × trzy =