Odpowiedzialność karna lekarza za przestępstwo nieumyślnego spowodowania śmierci pacjenta z art. 155 k.k.

Najpoważniejszym zarzutem na jaki może narazić się lekarz w związku z wykonywaniem czynności leczniczych jest oskarżenie o nieumyślne spowodowanie śmierci na podstawie art. 155 kodeksu karnego.

Zgodnie z powyższym artykułem: Kto nieumyślnie powoduje śmierć człowieka, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5„.

Lekarzowi będzie można przypisać odpowiedzialność karną z art. 155 k.k., gdy w postępowaniu zostanie udowodnione, że to zawiniony brak ostrożności spowodował śmierć pacjenta. Nadto odpowiedzialność ta będzie miała miejsce wtedy, jeśli śmierć człowieka jest niezamierzonym następstwem działania sprawcy (art. 9 § 2 k.k.), polegającego na niezachowaniu przeciętnego obowiązku ostrożności w sytuacji, w której na podstawie normalnej zdolności przewidywania i ogólnego obowiązku dbałości o życie ludzkie lub przewidywania skutków własnych działań można wymagać od człowieka, aby nie dopuścił do nastąpienia przestępnego skutku.

Na przykład: lekarz poniesie odpowiedzialność na nieumyślne spowodowanie śmierci, jeżeli pomimo prawidłowej, donoszonej ciąży i stwierdzenia, że dziecko jest gotowe do narodzin lekarz zdecydował, by czekać aż pięć dni na rozwiązanie. Na skutek tej decyzji dziecko zmarło.

Nieumyślne spowodowanie śmierci to przestępstwo, które – w przypadku działania sprawcy – ma charakter powszechny, a więc jego podmiotem może być każdy człowiek. Natomiast jeżeli zachowanie będące powodowaniem śmierci upatrujemy w czyimś zaniechaniu, to podmiotem tego przestępstwa może być wyłącznie gwarant, a więc osoba, na której ciążył prawny, szczególny obowiązek zapobiegnięcia skutkowi śmiertelnemu np. takim gwarantem będzie lekarz pełniący dyżur w szpitalu. Wówczas zaś staje się ono przestępstwem indywidualnym.

Przedmiotem ochrony czynu zabronionego wskazanego w omawianym artykule stanowi życie człowieka od momentu narodzin do śmierci. Jak wskazał Sąd Najwyższy, pełna prawnokarna ochrona zdrowia i życia przysługuje dziecku nienarodzonemu od:

  • rozpoczęcia porodu,

  • w wypadku operacyjnego zabiegu cięcia cesarskiego kończącego ciążę na żądanie kobiety ciężarnej – od podjęcia pierwszej czynności medycznej bezpośrednio zmierzającej do przeprowadzenia takiego zabiegu,

  • w wypadku zaś konieczności medycznej przeprowadzenia zabiegu cięcia cesarskiego lub innego alternatywnego zakończenia ciąży – od zaistnienia medycznych przesłanek takiej konieczności (postanowienie SN z dnia 30 października 2008 r., I KZP 13/08).

Natomiast ustalenie momentu śmierci następuje na podstawie kryterium trwałego i nieodwracalnego ustania czynności mózgu, stanowiącego tzw. śmierć mózgową.

Życie człowieka jest chronione przed zachowaniami, które w sposób niezamierzony, choć jednocześnie sprzeczny z obowiązującymi w obrocie standardami postępowania, prowadzą do jego naruszenia.

Skazanie lekarza za nieumyślne spowodowanie śmierci na podstawie art. 155 k.k. nie jest proste, gdyż w większości mamy do czynienia z przypadkami, w których nieprawidłowe postępowanie lekarza zwiększyło zagrożenie życia wynikające z choroby czy też stanu pacjenta, które to czynniki mogły same, nawet przy właściwym leczeniu oraz zachowaniu reguł ostrożności, doprowadzić do zgonu. Opinie biegłego wydawane w tych sprawach często zawierają stwierdzenie, że zagrożenie życia stanowił już sam stan zdrowia chorego i ciężko więc ustalić, w jakim stopniu błąd lekarza wpłynął na postanie skutku.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Małgorzata Nowosielska

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Odpowiedzialność karna lekarza za przestępstwo nieumyślnego spowodowania śmierci pacjenta z art. 155 k.k.

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


4 − = jeden