Przestępstwo nieudzielenia pomocy przez lekarza z art. 162 § 1 k.k.

Jak zostało wspomniane w poprzednich artykułach, przestępstwo nieudzielenia pomocy człowiekowi, któremu grozi bezpośrednie zagrożenie utraty życia lub zdrowia zostało zawarte w art. 162 § 1 k.k., którego treść brzmi: „kto człowiekowi znajdującemu się w położeniu grożącym bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu nie udziela pomocy, mogąc jej udzielić bez narażenia siebie lub innej osoby na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3”.

Należy jednak się zastanowić, czy człowiek, który nie udzielił pomocy innemu człowiekowi musi zdawać sobie sprawę z grożącego niebezpieczeństwa.

Nieumyślne nieudzielenie pomocy

Zasady prawa karnego wskazują, iż aby mówić o odpowiedzialności karnej za popełnienie czynu w sposób nieumyślny, odpowiedni artykuł prawa karnego musi zawierać takie wskazanie. Jak wynika z treści omawianego artykułu, ustawodawca nie wskazuje, że czyn nieudzielenia pomocy można popełnić nieumyślnie.

Umyślne nieudzielenie pomocy

Należy zatem przeanalizować, co w zamiarze polskiego ustawodawcy oznacza umyślne popełnienie przestępstwa nieudzielenia pomocy. Prawo karne rozróżnia bowiem dwa rodzaje popełnienia przestępstwa umyślnego, opierając ów rozróżnienie na dwóch typach zamiaru, którym osoba nieudzielająca pomocy może się cechować :

  1. zamiar bezpośredni

    oraz

  2. zamiar ewentualny.

Zaznaczyć zatem trzeba, że odpowiedzialność karna lekarza, który nie udzielił pomocy osobie, która znajdowała się w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia, nie zależy od zamiaru jakim się kierował.

Zamiar bezpośredni nieudzielenia pomocy

Osoba w przypadku zamierzonego w sposób bezpośredni nieudzielenia pomocy ma świadomość, iż inna osoba znajduje się w położeniu bezpośredniego niebezpieczeństwa. Należy wskazać, iż warunek umyślności jest zachowany, gdy sprawca ma świadomość położenia grożącego bezpośrednim niebezpieczeństwem dla życia lub zdrowia ludzkiego i zdaje sobie sprawę ze swej możności przyczynienia się do uchylenia lub pomniejszenia tego niebezpieczeństwa. Zatem każda osoba, w tym również i lekarz, który posiada wiedzę o grożącym niebezpieczeństwie, ale nie chce udzielić pomocy osobie, która w tym położeniu się znalazła będzie odpowiadać karnie.

Wyobraźmy sobie zatem sytuację: lekarz wychodząc z pracy staje się świadkiem potrącenia pieszego przez samochód. Jest jednak po dyżurze i czuje się zbyt zmęczony by pomóc tej osobie. Wsiada zatem do samochodu i odjeżdża. W takiej sytuacji lekarz poniesie odpowiedzialność karną z powodu nieudzielenia pomocy osobie potrąconej przez samochód.

Zamiar ewentualny nieudzielenia pomocy

Osoba działająca z zamiarem ewentualnym również ma świadomość grożącego innej osobie niebezpieczeństwa. W tym przypadku osoba nie tyle co odmawia udzielenia jej pomocy, ale godzi się na jej nieudzielenie. Ustawa zatem karze również osoby, które mogły dopuszczać możliwość, iż inna osoba znajduje się w sytuacji bezpośredniego zagrożenia.

Wyobraźmy sobie zatem sytuację: lekarz wychodząc z pracy słyszy odgłos pisku opon, następnie krzyk i dźwięk zderzenia samochodu z czymś innym. Jest jednak zbyt zmęczony, żeby podpiec i sprawdzić czy nikomu nic się stało i czy nikt nie potrzebuje pomocy, wsiada zatem do samochodu i odjeżdża. W tej sytuacji lekarz również poniesie odpowiedzialność karną z tytułu nieudzielenia pomocy.

Z opisanych wyżej przykładów wynika zatem, iż umyślność popełnienia przestępstwa nieudzielenia pomocy należy rozumieć bardzo szeroko. Ustawa bowiem przewiduje, że nawet w przypadkach, gdy osoba nieudzielająca pomocy nie wiedziała o grożącym niebezpieczeństwie, ale była świadoma możliwości zaistnienia takiego niebezpieczeństwa będzie pociągnięta do odpowiedzialności karnej.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant adwokacki Paulina Petroniec

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. +48 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Przestępstwo nieudzielenia pomocy przez lekarza z art. 162 § 1 k.k.

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


siedem × 8 =