Kiedy lekarz może odstąpić od udzielenia pomocy medycznej osobie chorej lub rannej?

Zgodnie z art. 30 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty lekarz ma obowiązek udzielać pomocy lekarskiej w każdym przypadku, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować niebezpieczeństwo utraty życia, ciężkiego uszkodzenia ciała lub ciężkiego rozstroju zdrowia, oraz w innych przypadkach niecierpiących zwłoki. Niedopełnienie przez lekarza wyżej sformułowanego obowiązku skutkuje odpowiedzialnością odszkodowawczą, jeżeli pacjent dozna z tego powodu szkody.

Oznacza to, że w przypadku, gdy lekarz powinien Ci udzielić pomocy, a takiej pomocy nie otrzymałeś, możesz go pozwać. Możesz też pozwać szpital, w którym lekarz jest zatrudniony, jeśli nie udzielono Ci pomocy w szpitalu. Oczywiście w takiej sytuacji  powinieneś wykazać, że poniosłeś szkodę na skutek zawinienia lekarza oraz, że gdyby lekarz postępował zgodnie z zasadami sztuki lekarskiej szkoda nie wystąpiłaby.

W artykule zatytułowanym Odszkodowanie od lekarza za odmowę udzielenia pomocy wskazałam, iż lekarz co do zasady odpowiada za nieudzielenie pomocy pacjentowi, gdyż zgodnie z art. 30 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty ,,Lekarz ma obowiązek udzielać pomocy lekarskiej w każdym przypadku, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować niebezpieczeństwo utraty życia, ciężkiego uszkodzenia ciała lub ciężkiego rozstroju zdrowia oraz w innych przypadkach nie cierpiących zwłoki.”

Jednakże istnieją sytuacje, w których lekarz ma prawo odmówić udzielenia pomocy, o czym napiszę w poniższym artykule.

Kiedy lekarz może odstąpić od leczenia pacjenta?

Zgodnie z art. 38 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty lekarz może nie podjąć lub odstąpić od leczenia pacjenta, gdy zwłoka w jego udzieleniu nie spowoduje niebezpieczeństwa utraty życia, ciężkiego uszkodzenia ciała lub ciężkiego rozstroju zdrowia a także nie zachodzi przypadek niecierpiący zwłoki.

Poniżej przedstawię przypadki, w których lekarz może nie udzielić pomocy medycznej bez żadnych negatywnych konsekwencji dla siebie:

  • lekarz nie jest zdolny do udzielenia pomocy z powodu stanu fizycznego lub psychicznego, np. jest chory, pozostaje pod wpływem silnych leków,

  • lekarz odmawia udzielenia pomocy osobie, która jej potrzebuje, gdyż jest w trakcie udzielania pomocy innej osobie. Przykładem jest wypadek drogowy, w którym mamy kilku ciężko poszkodowanych. W takiej sytuacji, jeśli na miejscu zdarzenia znajduje się tylko jeden lekarz może odmówić udzielenia pomocy części ofiar wypadku, gdyż zajmuje się innymi,

  • osoba wymagająca udzielenia natychmiastowej pomocy wyraża sprzeciw na podjęcie jakichkolwiek czynności medycznych,

  • udzielenie pomocy wiązałoby się dla lekarza z narażeniem jego zdrowia lub życia. Przykładowo można wskazać, iż dotyczy to pacjenta, który zachowuje się bardzo agresywnie lub też z powodu okoliczności faktycznych, np. płonący budynek, do którego lekarz nie ma obowiązku wchodzić.

Obowiązki lekarza w przypadku odstąpienia od leczenia.

Swoistą podstawę do odmowy leczenia pacjenta, opartą na zasadach etycznych i moralnych przewiduje art. 39 w/w ustawy. Zgodnie z tym artykułem lekarz może powstrzymać się od wykonania świadczeń zdrowotnych niezgodnych z jego sumieniem, o ile nie zachodzi przypadek, gdy zwłoka w jego udzieleniu mogłaby spowodować niebezpieczeństwo utraty życia, ciężkiego uszkodzenia ciała lub ciężkiego rozstroju zdrowia a także nie zachodzi przypadek niecierpiący zwłoki, z tym, że ma obowiązek wskazać realne możliwości uzyskania tego świadczenia u innego lekarza lub w podmiocie leczniczym oraz uzasadnić i odnotować ten fakt w dokumentacji medycznej. Lekarz wykonujący swój zawód na podstawie stosunku pracy lub w ramach służby ma ponadto obowiązek uprzedniego powiadomienia na piśmie przełożonego.

W przypadku odstąpienia od leczenia, lekarz ma obowiązek dostatecznie wcześnie uprzedzić o tym pacjenta lub jego przedstawiciela ustawowego bądź opiekuna faktycznego i wskazać realne możliwości uzyskania tego świadczenia u innego lekarza lub w podmiocie leczniczym.

Pisząc o prawie lekarza do odmowy leczenia nie można zapominać o art. 7 Kodeksu Etyki Lekarskiej, na którego podstawie lekarz może nie podjąć się lub odstąpić od leczenia chorego (pacjenta), w szczególnie uzasadnionych wypadkach, z wyjątkiem przypadków niecierpiących zwłoki. Nie podejmując się albo odstępując od leczenia, winien wskazać choremu inną możliwość uzyskania pomocy lekarskiej.

Medialnym przykładem takiej sytuacji jest odmówienie przeprowadzenia aborcji przez lekarza. W takim przypadku lekarz powinien wskazać pacjentce innego lekarza, który dokona takiego zabiegu.

Na marginesie należy wskazać, że ustawa ani też Etyka lekarska nie nakłada na lekarza obowiązku podawania pacjentowi przyczyn odstąpienia od leczenia wystarczy jedynie odnotować to w dokumentacji medycznej, do której pacjent ma dostęp i wskazać inną możliwość uzyskania pomocy lekarskiej.

Podsumowując, lekarz może odstąpić od leczenia w wyjątkowych przypadkach, po wskazaniu pacjentowi możliwości uzyskania pomocy ze strony innego specjalisty. Tylko w takiej sytuacji lekarz nie poniesie odpowiedzialności za odstąpienie od leczenia.

 

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Kiedy lekarz może odstąpić od udzielenia pomocy medycznej osobie chorej lub rannej?

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


8 − sześć =