Czy niewykrycie choroby przez lekarza jest błędem medycznym?

Celem niniejszego artykułu jest rozważenie problematyki związanej z niewykryciem przez lekarza choroby pacjenta.

W praktyce może bowiem pojawić się wątpliwość, czy taka sytuacja może być zakwalifikowana w kategorii błędu medycznego, a co za tym idzie, czy zrodzi po stronie lekarza odpowiedzialność cywilną, karną lub dyscyplinarną.

Należy zauważyć, że pojęcie „błędu medycznego” nie zostało zdefiniowane przez ustawę, co powoduje szereg problemów interpretacyjnych. Warto mieć przy tym jednocześnie na uwadze, że w praktyce w stosunku do błędu medycznego stosuje się zamiennie takie terminy jak „błąd lekarski”, „błąd w sztuce lekarskiej”, „błąd w sztuce medycznej”, czy „zdarzenie medyczne”.

Z uwagi na brak definicji legalnej błędu medycznego, w tym zakresie zasadnym jest posiłkowanie się stanowiskiem wypracowanym przez doktrynę oraz orzecznictwo.

Zgodnie z definicją doktrynalną, za błąd medyczny uznaje się takie działania lub zaniechania lekarza, które są obiektywnie sprzeczne z powszechnie uznanymi zasadami aktualnej wiedzy i praktyki z zakresu medycyny i które prowadzą do wywołania negatywnych skutków w zakresie integralności cielesnej organizmu człowieka.

Podobne stanowisko w zakresie definicji błędu medycznego przyjmuje się na gruncie orzecznictwa. Jak wskazał bowiem Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 1 kwietnia 1955 r. błąd lekarski to „czynność (zaniechanie) lekarza w sferze diagnozy i terapii, niezgodna z nauką medyczną w zakresie dla lekarza dostępnym.” (zob. wyrok SN z dnia 1 kwietnia 1955 r., sygn. akt sygn. akt IV CR 39/54, OSNCK 1957/1/7).

Zauważyć należy, że z pojęciem błędu medycznego ściśle związany jest fakt, iż zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, lekarz ma obowiązek wykonywać zawód zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, dostępnymi mu metodami i środkami zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób, zgodnie z zasadami etyki zawodowej i z należytą starannością.

Na szczególną uwagę zasługuje okoliczność, iż w praktyce – biorąc pod uwagę kolejne etapy postępowania medycznego – wyróżnia się kilka kategorii błędów medycznych.

Przyjmuje się, że błąd medyczny może mieć charakter:

  • diagnostyczny;

  • terapeutyczny;

  • związany z rokowaniem.

Błąd diagnostyczny będzie miał miejsce wówczas, gdy lekarz naruszając obowiązujące go wskazania wiedzy medycznej, w sposób błędny rozpozna stan zdrowia pacjenta. Błąd diagnostyczny zazwyczaj przybiera formę wykrycia choroby innej niż ta, na którą faktycznie cierpi pacjent lub niewykrycia choroby.

Jako najczęstsze źródło błędu diagnostycznego wskazuje się pobieżne, niestaranne zbadanie pacjenta, zaniechanie przeprowadzenia specjalistycznych badań pomocnych do postawienia właściwej terapii, złą interpretację wyników badań jak również zaniechanie zebrania wywiadu lekarskiego.

Kolejnym etapem, po postawieniu diagnozy medycznej jest etap terapeutyczny. Pod pojęciem terapii należy rozumieć wszelkie czynności związane z postawioną diagnozą, m.in. podawanie leków, przeprowadzanie operacji. Błąd terapeutyczny wiązać będzie się zatem z niewłaściwym wykonaniem przez lekarza czynności leczniczych, np. podanie pacjentowi niewłaściwej dawki leków, kontynuowanie porodu siłami natury, pomimo wystąpienia bezwzględnych wskazań do dokonania cesarskiego cięcia.

Błąd rokowania polega na złym prognozowaniu stanu zdrowia pacjenta, które może prowadzić do pogłębieniu się konsekwencji dla poszkodowanego. Co istotne ta kategoria błędu dotyczy wyłącznie takich sytuacji, w których powstała szkoda.

Mając na uwadze powyższe, należy zatem jednoznacznie wskazać, iż ustalenie przez lekarza, że pacjent nie cierpi na żadną chorobę, podczas gdy w rzeczywistości pacjent jest chory, stanowi błąd medyczny o charakterze diagnostycznym. Oznacza to, że pacjent, u którego nie wykryto choroby, pomimo jej niewątpliwego wystąpienia, ma prawo domagać się od lekarza, który dopuścił się postawienia błędnej diagnozy stosownego odszkodowania i zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. W takiej sytuacji lekarza, niezależnie od odpowiedzialności cywilnej, może być także pociągnięty do odpowiedzialności karnej (np. z art. 156 k.k. w przypadku spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu pacjenta) lub dyscyplinarnej.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Ewelina Tocka

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły i oznaczony tagami , , , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Czy niewykrycie choroby przez lekarza jest błędem medycznym?

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


dwa × 5 =